Het stofzuigersuizen

Kunnen de gekozen technieken neveneffecten hebben die het woongeluk van bewoners op woningniveau kunnen beperken?

Onderzoek naar de relatie tussen ‘geluk en plek’ laat zien dat de relatie tussen ‘geluk’ en een Nederlandse standaard rijtjeswoning over het algemeen niet zo groot is. Uit onderzoek blijkt immers dat de geluksbepalende elementen op woningniveau vooral betrekking hebben op de ruimtelijke indeling. Spannende hoekjes, contrasten tussen privé en openbaar en tussen ordelijkheid en chaos, royale ruimtes en grote tuinen geven aanleiding tot dat zo bekende ‘verliefde gevoel’ dat mensen voor een woning kunnen hebben. En dat zijn nu niet meteen de kenmerkende eigenschappen van de op grote schaal seriematig ontwikkelde  woningen uit bijvoorbeeld de jaren zestig. Niet dat het niet heel fijn wonen kan zijn in een Nederlandse rijtjeswoning. Ook het onderzoek in de Nederlandse eco-wijken laat zien dat mensen bijzonder tevreden en zelfs heel gelukkig kunnen zijn met hun woonsituatie in een rijtjeswoning. Dat geluk vindt echter meestal niet zijn oorsprong in de woning zelf maar in van alles er omheen. De woning zelf moet meestal vooral ‘voldoen’. Hij moet voldoende groot zijn en vooral ‘goed functioneren’. Dat wil zeggen dat er geen sprake mag zijn van overlast. Niet van geluid, niet van temperatuur en niet van tocht. Ook moeten de toegepaste technieken doen waarvoor ze zijn bedoeld. Geen storingen dus, geen lekkages en geen wegrottend hout, om maar wat voorbeelden te noemen.

Dat alles klinkt logisch. Toch lijkt het erop dat enthousiasme van professionals voor duurzame maatregelen soms ten koste gaan van deze basisbehoeften. Wie kent niet de verhalen van bewoners die klagen over de luidruchtige maar oh zo energiezuinige installaties op hun zolder bijvoorbeeld? In het eco-wijkenonderrzoek waren er ook talloze verhalen op dit vlak. Bijvoorbeeld over zolders die grotendeels werden ingenomen door, destijds, innovatieve technieken. ‘Het was zo onhandig ingedeeld!”, vertelde een bewoner die daarom op eigen initiatief alles weer had veranderd. Een andere bewoner vertelde over het centrale stofzuigersysteem in zijn woning. Zo’n twintig jaar geleden waren de meeste mensen blij met een dergelijk systeem. Stofzuigers waren toen aanzienlijk zwaarder en groter dan nu en met zo’n systeem hoefde je alleen maar een slang te verplaatsen die je in elke kamer kon ‘inplugggen’. Een groot voordeel was bovendien het gezondheidseffect; stof werd centraal verzameld en verspreidde zich niet langer door het huis. Aan een bewoner van nu die wij spraken waren deze voordelen niet langer besteed. De ‘inpluggaten’ maken dat je op veel plekken geen kast kan zetten maar vooral het suizen van het systeem vond hij onverdraaglijk.

De vraag is natuurlijk: Wat is het stofzuigersuizen van nu? Welke neveneffecten van duurzame ingrepen gaan de bewoners zo irriteren dat ze bereid zijn de hele maatregel overboord te gooien?

Dit blog is geschreven door Anke van Hal. Wil je op dit blog reageren? Klik dan door naar discussiepagina van HomeMates op Energieplein20.

Onderzoek naar de ervaringen met Nederlandse eco-wijken uit de jaren negentig leidde tot verhelderende inzichten waar hedendaagse renovatieprojecten, in het bijzonder die met hoge energie-ambities, baat bij kunnen hebben. De inzichten zijn verwerkt tot een concrete vragenlijst die bij elk project doorlopen zou kunnen worden. In een serie blogs worden deze vragen een voor een toegelicht. Dit is blog twee uit de serie. Het rapport is te vinden op deze pagina van onze website HomeMates.nl

Een totaaloverzicht van de vragen en een samenvatting van het onderzoek kan hier gedownload worden.